Czy warto rezygnować z kofeiny przed zawodami?

Wśród sportowców, a także trenerów można spotkać się z opinią że rezygnacja z kofeiny (kawy, napojów energetycznych, suplementu diety etc.) na kilka dni przed startem ponownie uwrażliwia organizm na jej działanie, czego skutkiem jest (hipotetycznie) większy efekt poprawy zdolności wysiłkowych występujący w wyniku jej spożycia bezpośrednio przed startem.

JAK DZIAŁA KOFEINA

Wydaje się, że główny mechanizm działania kofeiny skupia się na antagonizmie receptorów adenozynowych w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zwiększonego uwalniania neurotransmiterów (adrenaliny, noradrenaliny), a w następstwie pojawienia się uczucia pobudzenia oraz zwiększonej czujności, a także zmniejszenia postrzegania zmęczenia oraz bólu podczas ćwiczeń. Hipoteza zakładająca uwrażliwienie receptorów adenozynowych w wyniku chwilowej (kilkudniowej) abstynencji od kofeiny nie jest zatem do końca pozbawiona sensu.

CZY REZYGNACJA KOFEINY NA KILKA DNI POTĘGUJE JEJ DZIAŁANIE?

Oczywiście to co mąci myśli sportowcom, nie pozostaje bez odzewu świata nauki. W opublikowanym w 2011 roku badaniu (randomizowanym, naprzemiennym i podwójnie zaślepionym) autorzy zweryfikowali czy rezygnacja z kofeiny na okres 4 dni wpływa na spotęgowanie efektu związanego z jej ponownym spożyciem kolejnego dnia.

METODOLOGIA BADANIA

Do udziału w badaniu zaproszono 12 wytrenowanych kolarzy, którzy przez 4 dni rano i wieczorem suplementowali kapsułkę zawierającą placebo lub kofeinę (łącznie 1,5 mg/kg mc.). Następnego (piątego) dnia uczestnicy ponownie otrzymali kapsułkę zawierającą placebo lub kofeinę (3 mg/kg mc.), by po upływie 60 minut rozpocząć test wysiłkowy polegający na wykonaniu określonej ilości pracy w jak najkrótszy czasie (tzw. badanie typu time trial). W ostatecznym efekcie autorzy uzyskali układ oceniający: placebo (4 dni przed testem)-placebo (60 minut przed testem), kofeina-placebo, placebo-kofeina, kofeina-kofeina.

WYNIKI BADANIA

Suplementacja kofeiny związana była z poprawą zdolności wysiłkowych niezależnie od tego czy została wcześniej wykluczona na okres 4 dni, czy też nie. Zakres poprawy zdolności wysiłkowych również nie różnił się pomiędzy interwencjami.

PRAKTYCZNE WSKAZÓWKI

Obiegowe opinie, według których powstrzymanie się od spożycia kofeiny może potęgować efekt związany z jej spożyciem przed zawodami można uzasadnić skutkami ubocznymi, które często towarzyszą abstynencji od kofeiny. Uczucie zmęczenia, rozdrażnienie czy też ból głowy, które ustępują po ponownym wprowadzeniu kofeiny do jadłospisu mogą sprawiać psychologiczne wrażenie potężniejszego efektu wynikającego z suplementacji kofeiny. Według opisanego badania wydaje się jednak, że narażamy sportowca na niepotrzebne „cierpienie” 😉

Literatura

Leave A Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *